Backवापस

Rama

श्रीरामाष्टकम्

Rāmāṣṭakam

By Paramahaṃsa Svāmī Brahmānanda — in the Pramāṇikā metre

An eight-verse salutation tracing Śrī Rāma’s whole career — from guarding Viśvāmitra’s sacrifice and redeeming Ahalyā to bridging the ocean, ending Rāvaṇa’s line and leading His people to His own abode — each verse closing with “namāmi rāmam īśvaram”.

कृतार्तदेववन्दनं दिनेशवंशनन्दनम् । सुशोभिभालचन्दनं नमामि राममीश्वरम् ॥ १॥

kṛtārta-deva-vandanaṃ dineśa-vaṃśa-nandanam | suśobhi-bhāla-candanaṃ namāmi rāmam īśvaram ||1||

kritarta-deva-vandanam dinesha-vamsha-nandanam | sushobhi-bhala-chandanam namami ramam ishvaram ||1||

जिनकी वन्दना आर्त देवताओं ने की, जो सूर्यवंश के आनन्दवर्धन हैं और जिनके ललाट पर चन्दन सुशोभित है — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Whom the distressed gods saluted, the delight of the solar dynasty, whose brow is graced with shining sandal — to Rāma, the Lord, I bow.

मुनीन्द्रयज्ञकारकं शिलाविपत्तिहारकम् । महाधनुर्विदारकं नमामि राममीश्वरम् ॥ २॥

munīndra-yajña-kārakaṃ śilā-vipatti-hārakam | mahā-dhanur-vidārakaṃ namāmi rāmam īśvaram ||2||

munindra-yagya-karakam shila-vipatti-harakam | maha-dhanur-vidarakam namami ramam ishvaram ||2||

जिन्होंने मुनिश्रेष्ठ विश्वामित्र का यज्ञ सम्पन्न कराया, शिला बनी अहल्या की विपत्ति हरी और शिवजी के महान धनुष को तोड़ डाला — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who brought the great sage’s sacrifice to completion, who took away the stone’s misfortune (Ahalyā), who broke the mighty bow — to Rāma, the Lord, I bow.

स्वतातवाक्यकारिणं तपोवने विहारिणम् । करे सुचापधारिणं नमामि राममीश्वरम् ॥ ३॥

sva-tāta-vākya-kāriṇaṃ tapovane vihāriṇam | kare sucāpa-dhāriṇaṃ namāmi rāmam īśvaram ||3||

sva-tata-vakya-karinam tapovane viharinam | kare suchapa-dharinam namami ramam ishvaram ||3||

जो अपने पिता के वचन का पालन करनेवाले, तपोवन में विचरण करनेवाले और हाथ में सुन्दर धनुष धारण करनेवाले हैं — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who carried out his father’s word, who wandered the groves of austerity, bearing the beautiful bow in hand — to Rāma, the Lord, I bow.

कुरङ्गमुक्तसायकं जटायुमोक्षदायकम् । प्रविद्धकीशनायकं नमामि राममीश्वरम् ॥ ४॥

kuraṅga-mukta-sāyakaṃ jaṭāyu-mokṣa-dāyakam | praviddha-kīśa-nāyakaṃ namāmi rāmam īśvaram ||4||

kuranga-mukta-sayakam jatayu-moksha-dayakam | praviddha-kisha-nayakam namami ramam ishvaram ||4||

जिन्होंने मायावी मृग पर बाण छोड़ा, जटायु को मोक्ष प्रदान किया और वानरराज बालि को बाण से बींध दिया — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who loosed his arrow at the magic deer, who granted Jaṭāyu liberation, who pierced the monkey-king (Vāli) — to Rāma, the Lord, I bow.

प्लवङ्गसङ्गसम्मतिं निबद्धनिम्नगापतिम् । दशास्यवंशसङ्क्षतिं नमामि राममीश्वरम् ॥ ५॥

plavaṅga-saṅga-sammatiṃ nibaddha-nimnagā-patim | daśāsya-vaṃśa-saṅkṣatiṃ namāmi rāmam īśvaram ||5||

plavanga-sanga-sammatim nibaddha-nimnaga-patim | dashasya-vamsha-sankshatim namami ramam ishvaram ||5||

जिन्होंने वानरों की मैत्री स्वीकार की, नदियों के स्वामी समुद्र को सेतु से बाँध दिया और दशमुख रावण के वंश का संहार किया — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who welcomed the friendship of the monkeys, who bound the lord of rivers with His bridge, who wrought the ruin of the ten-headed one’s line — to Rāma, the Lord, I bow.

विदीनदेवहर्षणं कपीप्सितार्थवर्षणम् । स्वबन्धुशोककर्षणं नमामि राममीश्वरम् ॥ ६॥

vidīna-deva-harṣaṇaṃ kapīpsitārtha-varṣaṇam | sva-bandhu-śoka-karṣaṇaṃ namāmi rāmam īśvaram ||6||

vidina-deva-harshanam kapipsitartha-varshanam | sva-bandhu-shoka-karshanam namami ramam ishvaram ||6||

जिन्होंने अत्यन्त दीन हुए देवताओं को हर्षित किया, वानरों पर उनके मनोवांछित फल बरसाये और अपने बन्धुओं का शोक दूर किया — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who gladdened the despairing gods, who showered on the monkeys all they desired, who drew away the grief of His own kin — to Rāma, the Lord, I bow.

गतारिराज्यरक्षणं प्रजाजनार्तिभक्षणम् । कृतास्तमोहलक्षणं नमामि राममीश्वरम् ॥ ७॥

gatāri-rājya-rakṣaṇaṃ prajā-janārti-bhakṣaṇam | kṛtāsta-moha-lakṣaṇaṃ namāmi rāmam īśvaram ||7||

gatari-rajya-rakshanam praja-janarti-bhakshanam | kritasta-moha-lakshanam namami ramam ishvaram ||7||

जिन्होंने मरे हुए शत्रु के राज्य की रक्षा की (लंका विभीषण को सौंपी), प्रजाजनों की पीड़ाओं का नाश किया और मोह के समस्त लक्षणों को अस्त कर दिया — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who protected the fallen foe’s kingdom (bestowing it on Vibhīṣaṇa), who consumed the sorrows of His subjects, who set every trace of delusion to rest — to Rāma, the Lord, I bow.

हृताखिलाचलाभरं स्वधामनीतनागरम् । जगत्तमोदिवाकरं नमामि राममीश्वरम् ॥ ८॥

hṛtākhilācalā-bharaṃ sva-dhāma-nīta-nāgaram | jagat-tamo-divākaraṃ namāmi rāmam īśvaram ||8||

hritakhilachala-bharam sva-dhama-nita-nagaram | jagat-tamo-divakaram namami ramam ishvaram ||8||

जिन्होंने पृथ्वी का सारा भार हर लिया, अयोध्या के नगरवासियों को अपने धाम ले गये, और जो जगत के अन्धकार के नाश के लिए सूर्य हैं — उन ईश्वर श्रीराम को मैं प्रणाम करता हूँ।

Who lifted the whole burden of the earth, who led His city’s people to His own abode, the very sun to the world’s darkness — to Rāma, the Lord, I bow.

Phala-śruti

इदं समाहितात्मना नरो रघूत्तमाष्टकम् । पठन्निरन्तरं भयं भवोद्भवं न विन्दते ॥ ९॥

idaṃ samāhitātmanā naro raghūttamāṣṭakam | paṭhan nirantaraṃ bhayaṃ bhavodbhavaṃ na vindate ||9||

idam samahitatmana naro raghuttamashtakam | pathan nirantaram bhayam bhavodbhavam na vindate ||9||

जो मनुष्य एकाग्र चित्त से रघुश्रेष्ठ श्रीराम के इस अष्टक का निरन्तर पाठ करता है, उसे संसार से उत्पन्न होनेवाला भय कभी प्राप्त नहीं होता।

The man who with a collected mind recites this octet of the best of Raghus without cease finds no fear born of worldly existence.

Colophon

॥ इति श्रीपरमहंसस्वामिब्रह्मानन्दविरचितं श्रीरामाष्टकं सम्पूर्णम् ॥

iti śrī-paramahaṃsa-svāmi-brahmānanda-viracitaṃ śrī-rāmāṣṭakaṃ sampūrṇam ||

iti shri-paramahamsa-svami-brahmananda-virachitam shri-ramashtakam sampurnam ||

इस प्रकार परमहंस स्वामी ब्रह्मानन्द द्वारा रचित श्रीरामाष्टकम् सम्पूर्ण हुआ।

Thus the Śrī Rāmāṣṭakam composed by Paramahaṃsa Svāmī Brahmānanda is complete.

Frequently asked questions

What is the Rāmāṣṭakam?

Rāmāṣṭakam (श्रीरामाष्टकम्) is a ashtakam dedicated to Rama. An Ashtakam is a hymn of eight verses praising a deity, valued for being short, melodious and powerful to recite daily.

Which deity is the Rāmāṣṭakam dedicated to?

The Rāmāṣṭakam is dedicated to Rama.

Is the Rāmāṣṭakam available in Hindi and English?

Yes. On Adiveda the Rāmāṣṭakam is given verse by verse in Devanagari (the original Hindi/Sanskrit script) with Roman (IAST) transliteration, simple phonetics and a clear English meaning, so you can read, pronounce and understand every line.

What is the source of the Rāmāṣṭakam?

The Rāmāṣṭakam is drawn from By Paramahaṃsa Svāmī Brahmānanda — in the Pramāṇikā metre.

Can I read the Rāmāṣṭakam online for free?

Yes - the Rāmāṣṭakam is free to read online at Adiveda, formatted for mobile, for devotees in India and around the world.